Khẳng định vị thế “xương sống” của nền kinh tế
Nhìn lại lịch sử, ngày 14/5/1951, Chủ tịch Hồ Chí Minh ký Sắc lệnh số 21-SL đổi tên Bộ Kinh tế thành Bộ Công Thương. Đây là dấu mốc mang tính bước ngoặt, mở ra một chương mới cho hoạt động kinh tế của đất nước. Tại Hà Tĩnh, trong suốt 75 năm qua, ngành Công Thương không ngừng lớn mạnh, chuyển mình từ một tỉnh nông nghiệp thuần túy sang hướng công nghiệp hóa, hiện đại hóa. Nếu như những thập kỷ trước, chúng ta chỉ biết đến những xưởng sản xuất nhỏ lẻ, thủ công, thì nay, diện mạo công nghiệp Hà Tĩnh đã thay đổi hoàn toàn với những "siêu dự án" mang tầm quốc tế.
Từ những ngày đầu thành lập trong khói lửa kháng chiến cho đến khi trở thành “đầu tàu” tăng trưởng của tỉnh Hà Tĩnh, mỗi bước đi của ngành đều in đậm dấu ấn kinh tế - xã hội. Bước vào giai đoạn 2025 - 2026, với tinh thần “Đoàn kết - Đổi mới - Khát vọng phát triển”, ngành Công Thương Hà Tĩnh đang khẳng định vị thế vững chắc, kiến tạo những động lực mới cho một tương lai bền vững.
Công nghiệp tiếp tục khẳng định là trụ cột vững chắc của nền kinh tế tỉnh Hà Tĩnh. Ảnh: Trọng Tùng
Thành tựu rực rỡ nhất trong chặng đường 75 năm chính là việc hình thành và phát triển Khu kinh tế Vũng Áng (phường Vũng Áng, Hà Tĩnh). Đây được coi là “trái tim” công nghiệp của không chỉ Hà Tĩnh mà của cả khu vực miền Trung. Với sự đóng góp tham mưu tích cực của ngành Công Thương, Hà Tĩnh đã thu hút thành công các dự án mang tầm cỡ quốc tế như Khu liên hợp gang thép và cảng Sơn Dương Formosa, Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng I, Nhà máy Nhiệt điện Vũng Áng II, Tổ hợp các nhà máy VinFast,…
Tính đến tháng 4 - 5/2026, Khu kinh tế Vũng Áng có 153 dự án đầu tư còn hiệu lực, bao gồm 57 dự án FDI với vốn đăng ký trên 16 tỷ USD và 96 dự án đầu tư trong nước. Những sản phẩm chủ lực như gang thép, điện năng không chỉ đóng góp lớn cho GRDP tỉnh mà còn khẳng định vị thế của Công Thương Hà Tĩnh trên bản đồ công nghiệp cả nước.
Theo số liệu của Sở Công Thương Hà Tĩnh, giá trị gia tăng ngành công nghiệp trong GRDP năm 2025 đã tăng 15,22%. Đặc biệt, chỉ tính riêng quý I/2026, con số này ước tăng tới 21% so với cùng kỳ; tăng trưởng kinh tế của tỉnh Hà Tĩnh đạt 12,42%, cao hơn so với cùng kỳ năm trước (quý I/2025 đạt 6,12%) và đứng thứ nhất các tỉnh, thành phố trên cả nước. Công nghiệp tiếp tục là động lực tăng trưởng chính với chỉ số sản xuất quý I tăng 13% so với cùng kỳ năm trước.
Chỉ số phát triển công nghiệp (IIP) cũng duy trì đà tăng ổn định với mức tăng gần 7% trong năm 2025 và vọt lên mức tăng ước đạt 13% vào quý I/2026. Sự tăng trưởng này là kết quả của việc duy trì ổn định sản xuất tại các “mỏ neo” kinh tế. Các sản phẩm công nghiệp chủ lực như thép, điện năng, bia, may mặc và vật liệu xây dựng đã khẳng định được chỗ đứng trên thị trường, đóng góp nguồn thu khổng lồ cho ngân sách và là nhân tố chính quyết định tốc độ tăng trưởng GRDP toàn tỉnh.
Bên cạnh việc duy trì sản xuất, công tác kiến tạo môi trường đầu tư đã được triển khai quyết liệt.
Ngành Công Thương Hà Tĩnh đã chú trọng vào việc tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp, coi thành công của doanh nghiệp là nhiệm vụ hàng đầu. Điểm sáng đáng chú ý là công tác xã hội hóa đầu tư hạ tầng các cụm công nghiệp được đẩy mạnh, tạo mặt bằng sạch và đồng bộ để đón các nhà đầu tư thứ cấp.
Song song đó, việc thu hút thành công nhiều dự án năng lượng trọng điểm đã mở ra không gian phát triển mới, đảm bảo an ninh năng lượng và tạo lực đẩy cho các ngành công nghiệp phụ trợ phát triển. Đây chính là nền tảng để công nghiệp chế biến, chế tạo trở thành nòng cốt dẫn dắt nền kinh tế trong giai đoạn tới.
Thương mại và xuất nhập khẩu khơi thông dòng chảy thị trường
Nếu công nghiệp là “xương sống” thì thương mại - dịch vụ chính là mạch máu nuôi dưỡng nền kinh tế.
Trong giai đoạn qua, lĩnh vực này đã phát triển rất sôi động, chuyển mình mạnh mẽ từ phương thức truyền thống sang hiện đại. Năm 2025, tổng mức bán lẻ hàng hóa của tỉnh đạt con số ấn tượng hơn 78.212 tỷ đồng, tăng 12% so với cùng kỳ. Đà tăng trưởng này tiếp tục được duy trì trong quý I/2026 với doanh thu ước đạt gần 15.000 tỷ đồng.
Các cảng nước sâu tại Khu kinh tế Vũng Áng hoạt động nhộn nhịp trong quý I/2026. Ảnh: Trọng Tùng
Điểm khác biệt trong giai đoạn mới này là sự phủ sóng rộng khắp của hệ thống phân phối. Hàng hóa không chỉ dồi dào tại các trung tâm đô thị mà đã được khơi thông dòng chảy về tận các vùng nông thôn, miền núi, vùng sâu vùng xa.
Điều này không chỉ bảo đảm cung cầu, ổn định giá cả mà còn nâng cao chất lượng cuộc sống cho nhân dân. Đặc biệt, công tác xúc tiến thương mại và thương mại điện tử đã có bước tiến dài. Việc tổ chức thành công các lễ hội, hội chợ và phiên chợ kết nối cung cầu đã tạo sân chơi lớn cho doanh nghiệp và người tiêu dùng.
Các doanh nghiệp kinh doanh xăng dầu Hà Tĩnh chuẩn bị kho bãi, cung ứng nguồn nhiên liệu sinh học ra thị trường. Ảnh: Trọng Tùng
Trên mặt trận xuất nhập khẩu, các doanh nghiệp Hà Tĩnh đã thể hiện bản lĩnh kiên cường và khả năng thích ứng linh hoạt.
Kim ngạch xuất khẩu quý I/2026 ước đạt 0,42 tỷ USD, tăng trưởng mạnh mẽ 25%. Ở chiều ngược lại, kim ngạch nhập khẩu đạt 0,78 tỷ USD, tăng 8%.
Những con số này cho thấy các doanh nghiệp đã tận dụng tốt các Hiệp định thương mại tự do (FTA) để mở rộng thị trường và tham gia sâu hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu. Việc duy trì đà tăng trưởng xuất khẩu không chỉ mang lại nguồn ngoại tệ mà còn là thước đo chính xác nhất cho năng lực cạnh tranh của hàng hóa Hà Tĩnh trên trường quốc tế.
Đổi mới quản trị và khát vọng về một tương lai bền vững
Nhìn lại hành trình 75 năm, có thể thấy, mỗi bước đi của ngành Công Thương đều gắn liền với vận mệnh và sự phát triển của tỉnh. Với danh hiệu Huân chương Lao động hạng Nhất, tập thể ngành Công Thương Hà Tĩnh không tự mãn với những gì đã có.
Để có được những kết quả rực rỡ như ngày hôm nay, ngành Công Thương Hà Tĩnh đã thực hiện một cuộc cách mạng trong tư duy quản lý.
Công tác cải cách hành chính, chuyển đổi số được đặt lên hàng đầu nhằm nâng cao chất lượng phục vụ. Ngành đã vận hành thông suốt cơ chế chính quyền 2 cấp, đảm bảo việc phân cấp, phân quyền được thực hiện triệt để, tạo sự chủ động cho cơ sở. Mọi khó khăn phát sinh đều được sở kịp thời báo cáo Bộ Công Thương và UBND tỉnh để có phương án xử lý dứt điểm, không để ách tắc kéo dài.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long đánh giá cao sự chủ động của Hà Tĩnh và đặc biệt là Sở Công Thương trong tham mưu, tổ chức triển khai thực hiện các dự án. Ảnh: Trọng Tùng
Bên cạnh đó, vai trò quản lý thị trường được thực hiện nghiêm ngặt. Với tư cách Thường trực Ban Chỉ đạo 389 tỉnh, ngành đã chủ động nắm bắt diễn biến thị trường, kịp thời ngăn chặn các hành vi kinh doanh hàng cấm, hàng giả, hàng kém chất lượng, bảo vệ môi trường kinh doanh lành mạnh và quyền lợi hợp pháp của người tiêu dùng.
Chia sẻ về định hướng trong chặng đường tiếp theo, đại diện Sở Công Thương Hà Tĩnh cho biết, trong giai đoạn tới, sứ mệnh của ngành là dẫn dắt nền kinh tế, giữ vững vai trò động lực tăng trưởng.
“Chúng tôi xác định lấy doanh nghiệp và người dân làm trung tâm phục vụ, lấy công nghiệp chế biến, chế tạo làm nòng cốt; đồng thời kiến tạo hạ tầng điện và logistics làm hai điều kiện tiên quyết cho sự phát triển. Ngành Công Thương cam kết luôn đồng hành, hỗ trợ tối đa để doanh nghiệp yên tâm đầu tư, mở rộng sản xuất và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Nhân cột mốc 75 năm, chúng tôi gửi gắm đến toàn thể cán bộ và cộng đồng doanh nghiệp tinh thần: ‘Đoàn kết - Đổi mới - Kỷ cương - Hành động - Khát vọng phát triển’. Đây là thời điểm để mỗi cán bộ, công chức phải phát huy cao độ trách nhiệm, đẩy mạnh chuyển đổi số và nâng cao năng lực chuyên môn để đáp ứng yêu cầu trong tình hình mới”, vị đại diện Sở Công Thương Hà Tĩnh chia sẻ.
Với nền tảng 75 năm vẻ vang cùng những con số tăng trưởng ấn tượng, ngành Công Thương Hà Tĩnh đang tràn đầy tự tin để tiếp tục khẳng định vai trò “ngành kinh tế động lực”. Chặng đường phía trước còn nhiều thách thức, nhưng với quyết tâm chính trị cao và sự đồng lòng của cộng đồng doanh nghiệp, ngành Công Thương sẽ tiếp tục viết nên những trang sử mới, đóng góp xứng đáng vào sự phát triển phồn vinh của tỉnh Hà Tĩnh.
